• Mount Elizabeth

Bệnh Parkinson

  • Bệnh Parkinson là gì?

    Bệnh Parkinson

    Bệnh Parkinson là một dạng rối loạn thần kinh, ảnh hưởng đến hơn 4 triệu người trên thế giới. Bệnh có biểu hiện đặc trưng là các cử động cơ thể bất thường. Bệnh Parkinson ảnh hưởng đến mỗi người theo những cách khác nhau, và đôi khi phải sau nhiều năm, người bệnh mới phát triển các tình trạng mất khả năng hoặc hạn chế trong việc thực hiện các hoạt động thường ngày do mắc bệnh.

    Các vấn đề về giấc ngủ có thể là dấu hiệu sớm của bệnh Parkinson, ngay cả trước khi các triệu chứng về vận động (cử động) xuất hiện; các vấn đề này bao gồm:

    • Buồn ngủ vào ban ngày
    • Mất ngủ (khó ngủ)
    • Ác mộng
    • Ngưng thở khi ngủ (hoặc ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn)

    Độ tuổi trung bình của người mắc bệnh Parkinson là 60 tuổi, tuy nhiên, những người trẻ tuổi vẫn có nguy cơ mắc bệnh. Các trường hợp người bệnh dưới 50 tuổi được gọi là khởi phát sớm, và triệu chứng cũng khá tương tự như ở bệnh nhân cao tuổi (ví dụ: run, cứng người và di chuyển chậm chạp). Hiện vẫn chưa có phương pháp điều trị dứt điểm cho bệnh Parkinson, tuy nhiên, có một số loại thuốc và lựa chọn điều trị nhất định giúp giảm bớt các triệu chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống hàng ngày.

  • Nguyên nhân gây bệnh Parkinson là tình trạng thoái hóa tiến triển hoặc mất đi đột ngột của một cấu trúc trong não gọi là chất đen (substantia nigra). Cấu trúc này có nhiệm vụ tiết ra dopamine, một chất dẫn truyền thần kinh (chất hóa học trong não) có chức năng kiểm soát cử động. Việc thiếu dopamine hoặc lượng dopamine thấp có thể kích thích khởi phát các triệu chứng của bệnh Parkinson. Nguyên nhân nền của tình trạng thoái hóa này vẫn chưa được hiểu đầy đủ.

    Các nghiên cứu hiện nay đang khảo sát mối liên hệ tiềm năng giữa bệnh Parkinson và các yếu tố nguy cơ bao gồm tuổi cao, độc tố môi trường và các gốc tự do. Nguyên nhân di truyền cũng đang được nghiên cứu, tuy nhiên, chỉ một tỷ lệ nhỏ bệnh nhân mắc bệnh Parkinson có tiền sử gia đình bị bệnh này.

    Cách phòng ngừa bệnh Parkinson

    Hiện nay, vẫn chưa có biện pháp nào để phòng tránh bệnh Parkinson, các nhà nghiên cứu cũng đang cố gắng tìm ra những cách giúp giảm nguy cơ mắc hoặc làm chậm sự tiến triển của bệnh. Hai yếu tố chính đã cho thấy hiệu quả trong phòng ngừa bệnh Parkinson này là vận động thể chất và chế độ ăn uống hợp lý.

  • Bệnh Parkinson biểu hiện với nhiều triệu chứng khác nhau và mỗi bệnh nhân có thể trải qua các triệu chứng không giống nhau. Không phải người nào mắc bệnh cũng sẽ có tất cả các triệu chứng này.

    Các triệu chứng chính của bệnh Parkinson bao gồm:

    • Khó giữ thăng bằng khi đi hoặc đứng
    • Chảy nước dãi và khó nuốt
    • Mặt không biểu hiện cảm xúc
    • Run tay và chân (khi nghỉ ngơi)
    • Đi chậm và cử động chậm
    • Cứng cổ, chân và người
  • Việc chẩn đoán bệnh Parkinson gặp nhiều khó khăn do các triệu chứng ban đầu có thể giống với các tình trạng rối loạn khác.

    Điều tra bệnh sử

    Bác sĩ sẽ hỏi về bệnh sử và tiền sử gia đình liên quan đến các rối loạn thần kinh cũng như các triệu chứng hiện tại của bệnh nhân, các loại thuốc đã dùng và tình trạng phơi nhiễm với chất độc.

    Kiểm tra thần kinh

    Bác sĩ sẽ tìm kiếm các biểu hiện của bệnh Parkinson bằng cách yêu cầu bệnh nhân:

    • Viết hoặc vẽ – chữ viết của bệnh nhân thường bị nhỏ đi, mờ dần về cuối câu
    • Đi lại – tay bệnh nhân Parkinson có dấu hiệu giảm độ vung vẩy tự nhiên, giảm tốc độ bước và độ dài sải chân
    • Nói – giọng nói của bệnh nhân thường bị khản hơn bình thường , thiếu âm lượng

    Bác sĩ cũng sẽ quan sát và hỏi bệnh nhân về cảm giác ở:

    • Mặt – bệnh nhân có nét mặt đơ cứng, khó biểu lộ cảm xúc
    • Các chi – bệnh nhân có triệu chứng run, cứng cơ hoặc cử động chậm

    Chẩn đoán Parkinson bằng thử thuốc

    Tùy thuộc vào độ nặng của các triệu chứng, bác sĩ có thể đề nghị bệnh nhân thử dùng thuốc điều trị bệnh Parkinson để kiểm tra tác dụng. Nếu các triệu chứng được cải thiện sau khi dùng thuốc vài tuần hoặc vài tháng, bác sĩ có thể chẩn đoán bệnh nhân mắc bệnh Parkinson.

  • Hiện chưa có phương pháp điều trị khỏi bệnh Parkinson. Các bác sĩ sẽ tập trung vào các phương điều trị giúp giảm nhẹ triệu chứng và duy trì chất lượng cuộc sống của người bệnh.

    Dùng thuốc điều trị bệnh Parkinson

    Hầu hết tất cả các bệnh nhân mắc bệnh Parkinson đều cần phải dùng thuốc để cải thiện các triệu chứng vận động. Ba loại thuốc chính thường được sử dụng là:

    • Levodopa: là thuốc điều trị chính cho các bệnh nhân bị các triệu chứng chậm cử động, run và đơ cứng.
    • Chất chủ vận dopamine: Dopamine có hiệu quả kém hơn Levodopa trong việc kiểm soát tình trạng chậm cử động và cứng cơ. Bác sĩ có thể cho bệnh nhân dùng loại thuốc này trước và kê thêm Levodopa nếu các triệu chứng không được kiểm soát tốt, tùy thuộc vào độ nặng của các triệu chứng và độ tuổi của bệnh nhân.
    • Chất ức chế monoamine oxidase-B: Những loại thuốc này ức chế hoạt động của một loại enzym trong não làm phá hủy dopamine, qua đó, cho phép kéo dài tác dụng của dopamine lên não.

    Các liệu pháp hỗ trợ

    Có một số liệu pháp có thể giúp bệnh nhân sống chung với bệnh Parkinson dễ dàng hơn cũng như giúp người bệnh đối phó với các triệu chứng hàng ngày:

    • Vật lý trị liệu: giảm tình trạng cứng cơ và đau khớp thông qua nắn bóp và tập luyện, giúp bệnh nhân cử động dễ dàng hơn và cải thiện khả năng đi lại cũng như sự linh hoạt.
    • Trị liệu phục hồi chức năng: có thể giúp bệnh nhân tối ưu hóa các kỹ năng vận động.
    • Trị liệu ngôn ngữ: nhiều bệnh nhân Parkinson gặp phải chứng khó nuốt và các vấn đề về giọng nói và ngôn ngữ. Trị liệu ngôn ngữ thường sẽ giúp bệnh nhân cải thiện các vấn đề này thông qua các bài tập nói, tập nuốt hoặc sử dụng công nghệ hỗ trợ.
    • Chế độ ăn uống: Việc thay đổi chế độ ăn uống có thể giúp cải thiện một số triệu chứng. Những thay đổi này có thể bao gồm tăng hàm lượng chất xơ và muối trong khẩu phần ăn, uống đủ nước và ăn thành nhiều bữa nhỏ. Chế độ ăn uống hợp lý giúp người bệnh tăng năng lượng, nâng cao hiệu quả của thuốc điều trị và nâng cao sức khỏe thể chất.

    Phẫu thuật

    Trên các bệnh nhân tiến triển nặng hơn, việc dùng thuốc có thể không còn hiệu quả. Khi đó, bác sĩ có thể cân nhắc sử dụng một số phương án phẫu thuật có sẵn có phụ thuộc vào tình trạng bệnh.

    • Kích thích não sâu (DBS): là thủ thuật cấy điện cực vào não, tạo ra xung điện để ức chế hoặc thay đổi hoạt động bất thường là nguyên nhân gây ra các triệu chứng Parkinson. Phương pháp kích thích não sâu có thể điều trị hầu hết các triệu chứng vận động chính như run, chậm cử động và đơ cứng. Những bệnh nhân Parkinson có thể phù hợp để thực hiện thủ thuật DBS là những bệnh nhân có đáp ứng mạnh với thuốc Levodopa, không có vấn đề đáng kể về nhận thức hoặc tâm thần và không có vấn đề đáng kể về khả năng thăng bằng.
    • Truyền carbidopa-levodopa: là thủ thuật phẫu thuật đặt ống dẫn thức ăn vào ruột non để đưa thuốc carbidopa-levodopa dạng gel vào cơ thể. Phương pháp truyền thuốc liên tục này cho phép duy trì liều lượng carbidopa-levodopa ổn định trong cơ thể, qua đó, giúp những bệnh nhân bị thay đổi phản ứng với carbidopa-levodopa dạng uống tiếp tục nhận được lợi ích từ sự kết hợp thuốc này.
    • Rạch cầu nhạt: là thủ thuật phá hủy một phần nhỏ ở vùng não có chức năng kiểm soát vận động (vùng cầu nhạt). Rạch cầu nhạt giúp giảm các cử động không tự chủ (rối loạn vận động), đơ cứng cơ và run.
    • Đốt đồi thị: là thủ thuật phá hủy một phần nhỏ của đồi thị. Phương pháp này có thể giúp ích cho một số ít bệnh nhân bị run nặng ở cánh tay hoặc bàn tay.
  • Bệnh Parkinson thường đi kèm với các vấn đề khác, bao gồm:

    Suy giảm khả năng suy nghĩ

    Bệnh nhân có thể gặp khó khăn trong việc suy nghĩ và có các vấn đề về nhận thức (sa sút trí tuệ). Những biến chứng này thường xảy ra ở các giai đoạn sau của bệnh Parkinson. Thông thường, những vấn đề về nhận thức như trên không đáp ứng với thuốc điều trị.

    Trầm cảm và thay đổi cảm xúc

    Trầm cảm là hiện tượng phổ biến ở những người mắc bệnh Parkinson, đôi khi cả ở giai đoạn đầu. Bệnh gây ra những thay đổi hóa học trong não bộ làm ảnh hưởng đến trạng thái tinh thần của bệnh nhân.

    Bệnh nhân cũng có thể có những thay đổi khác về cảm xúc, ví dụ như sợ hãi, lo âu hoặc mất động lực. Bác sĩ có thể cho bệnh nhân dùng thuốc để điều trị các vấn đề này.

    Khó nuốt

    Khi bệnh tiến triển, sự suy giảm vận động của các cơ ở cổ họng sẽ khiến cho khả năng nuốt bị suy yếu, dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng.

    Chứng khó nuốt có thể khiến thức ăn bị kẹt lại trong cổ họng, và ở các giai đoạn sau của bệnh, có thể khiến bệnh nhân bị sặc hoặc thức ăn và chất lỏng đi vào trong phổi, gây viêm phổi.

    Bệnh Parkinson có thể khiến bệnh nhân tiết quá nhiều hoặc quá ít nước bọt. Việc tiết quá nhiều nước bọt có thể dẫn đến chảy dãi, trong khi quá ít nước bọt có thể gây cảm giác khó chịu khi nuốt.

    Các vấn đề về giấc ngủ và rối loạn giấc ngủ

    Những người mắc bệnh Parkinson thường gặp phải các vấn đề về giấc ngủ, bao gồm thường xuyên thức giấc trong đêm, thức dậy sớm hoặc ngủ gật vào ban ngày.

    Người bệnh cũng có thể bị rối loạn hành vi giấc ngủ có chuyển động mắt nhanh (REM), trong đó, người bệnh có những hành động xảy ra đồng thời với giấc mơ của họ.

    Các vấn đề về bàng quang và ruột

    Bệnh nhân Parkinson có thể khó kiểm soát việc đi tiểu và nhu động ruột do có vấn đề về việc truyền thông tin từ não đến các bộ phận này. Các vấn đề về bàng quang và ruột liên quan đến bệnh Parkinson bao gồm tiểu gấp, són tiểu khi cười, tập thể dục hoặc hắt hơi, tiểu đêm nhiều lần, dòng tiểu yếu, táo bón, tiêu chảy và són phân.

    Cử động không kiểm soát (loạn vận động)

    Biến chứng này không trực tiếp xảy ra do bệnh Parkinson mà do thuốc được sử dụng để điều trị bệnh. Những người dùng levodopa liều cao (hoặc dùng thuốc này trong nhiều năm) có thể phát triển các cử động không kiểm soát như lắc đầu, giật cơ, lắc lư hoặc đứng ngồi không yên.

    Thay đổi huyết áp

    Bệnh nhân có thể cảm thấy chóng mặt hoặc choáng váng khi đứng do giảm huyết áp đột ngột (hạ huyết áp tư thế đứng). Hạ huyết áp tư thế xảy ra khi cơ chế điều chỉnh huyết áp khi cử động/di chuyển bị trục trặc. Một số loại thuốc điều trị bệnh Parkinson cũng có thể khiến huyết áp bị giảm.

    Rối loạn chức năng khứu giác

    Bệnh nhân có thể gặp vấn đề về khứu giác, ví dụ như khó xác định một số mùi hay phân biệt giữa các mùi.

    Mệt mỏi

    Nhiều người mắc bệnh Parkinson bị hao hụt năng lượng và cảm thấy mệt mỏi, đặc biệt là về cuối ngày. Ngủ giấc ngắn, tập thể dục và dùng thuốc theo đơn có thể giúp bệnh nhân giảm nhẹ biến chứng này.

    Đau

    Một số người mắc bệnh Parkinson bị đau ở một vài vùng hoặc trên khắp cơ thể. Cảm giác đau có thể tập trung ở vai, cổ, lưng và bàn chân.

    Rối loạn chức năng tình dục

    Một số bệnh nhân Parkinson nhận thấy bị giảm ham muốn hoặc khả năng hoạt động tình dục.

  • Các chuyên gia của chúng tôi

    Tìm thấy 17 bác sĩ chuyên khoaXem tất cả

    • Colum Patrick Nolan

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Oxford Spine & Neurosurgery Centre
      Vị trí
      38 Irrawaddy Road, #06-48/49
      Mount Elizabeth Novena Specialist Centre
      Singapore 329563
      Số liên lạc
      6333 3013
    • Goh Yu-Ching Keith

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      International Neuro Associates
      Vị trí
      3 Mount Elizabeth #09-10
      Mount Elizabeth Medical Centre
      Singapore 228510
      Số liên lạc
      6235 0945
    • Ho Kee Hang

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      K H Ho Neurosurgery
      Vị trí
      3 Mount Elizabeth #10-15
      Mount Elizabeth Medical Centre
      Singapore 228510
      Số liên lạc
      6733 8226
    • Hong Alvin

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Alvin Hong Neurosurgery
      Vị trí
      3 Mount Elizabeth #14-14
      Mount Elizabeth Medical Centre
      Singapore 228510
      Số liên lạc
      67338803
    • Karlsson Bengt Gunnar

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Parkway Gamma Knife Centre
      Vị trí

      38 Irrawaddy Road, Basement 1
      Mount Elizabeth Novena Hospital
      Singapore 329563

      Số liên lạc
      6933 0046
    • Khoo Chee Min James

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Neurological Surgery Pte Ltd
      Vị trí
      3 Mount Elizabeth #10-10
      Mount Elizabeth Medical Centre
      Singapore 228510
      Số liên lạc
      6734 1380
    • Koh Kiok Miang Roy

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Fem Surgery @ Orchard
      Vị trí
      3 Mount Elizabeth #05-02
      Mount Elizabeth Medical Centre
      Singapore 228510
      Số liên lạc
      67333383
      Phòng khám
      Fem Surgery @ Novena
      Vị trí
      38 Irrawaddy Road #11-53
      Mount Elizabeth Novena Specialist Centre
      Singapore 329563
      Số liên lạc
      6339 1101
    • Kon Kam King Nicolas

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Neuro Asia Care
      Vị trí
      3 Mount Elizabeth #11-14/15
      Mount Elizabeth Medical Centre
      Singapore 228510
      Số liên lạc
      6592 6871
    • Lee Cheng Kiang

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Brain Spine Practice
      Vị trí
      38 Irrawaddy Road #07-50
      Mount Elizabeth Novena Specialist Centre
      Singapore 329563
      Số liên lạc
      66943393
    • Ng Hua Bak Ivan

      Chuyên khoa
      Khoa ngoại thần kinh

      Xem hồ sơ

      Phòng khám
      Neurosurgery Partners. Brain + Spine Solutions
      Vị trí
      38 Irrawaddy Road #10-60/62
      Mount Elizabeth Novena Specialist Centre
      Singapore 329563
      Số liên lạc
      66845018

    Tìm thấy 17 bác sĩ chuyên khoaXem tất cả

  • Các bài báo sức khỏe liên quan

  • Đa phương tiẹn